رباعیات خیام و خیامانه‌های پارسی

28 اردیبهشت 1400


خیام و خیامانه‌‌‌ها

#کتاب_امروز:
📔رباعیات خیام و خیامانه‌های پارسی
🔸 #سیدعلی_میرافضلی

✍️ #کلبه‌کتاب‌کلیدر/ #مهدی_کاکولی: «رباعیات خیام و خیامانه‌های پارسی» کتابی است که به کوشش «سیدعلی میرافضلی» و پس از سال‌ها مطالعه و پژوهش، منتشر شده و برای دوست‌داران خیام و رباعیاتش نکات تازه‌ای را فراهم آورده است.

▫️تنها بیست رباعی!

میرافضلی با در نظر گرفتن سه معیار، رباعیات خیام را از متون کهن برگزیده است. یکی تواتر و تکرار رباعیات خیام در منابع معتبر قدیمی، دیگر، شناسایی گویندگان واقعی رباعیات منسوب به خیام و جدا کردن آن‌ها؛ و سرانجام، داشتن قافیه‌های چهارگانه به عنوان یک عنصر مهم سبکی که در عصر خیام رایج بوده است.
او سپس بر اساس همین سه معیار، ۲۰ رباعی را به عنوان رباعیات اصلی و اصیل خیام آورده است. سپس به سراغ رباعیاتی رفته که واجد دو معیار بوده‌اند و ۴۹ رباعی را با عنوان رباعیات محتمل برگزیده است. مولف این کتاب، سرانجام ۵۱ رباعی دیگر را به عنوان رباعیات مشکوک گردآورده و با این توضیح که انتساب اغلبشان به خیام، مردود است آنها را متعلق به «مکتب خیام» دانسته است.
رباعیات خیام و خیامانه‌های پارسی در ۵۴۲ صفحه و با قیمت ۱۳۵۰۰۰تومان به کوشش نشر سخن منتشر شده است. بیایید با هم بخش کوتاهی از مقدمه‌اش را بخوانیم.

▫️زیبایی در اصالت است

ممکن است عده‌ای بعد از خواندن این کتاب بگویند مولف این‌قدر تشخیص نمی‌داد که «باز آمدنت نیست چو رفتی رفتی» به مراتب زیباتر از «این مایه ندانی که چو رفتی رفتی است؟» یا «بهرام که گور می‌گرفتی همه عمر/ دیدی که چگونه گور بهرام گرفت» از هر نظر، بر این عبارت ناآشنا سر دارد: «تا جای گرفته است بهرام به گور/ دیر است که گور جای بهرام گرفت». یا دلت آمد که این شاهکار خیام را که می‌گوید: «هست از پس پرده گفتگوی من و تو/ چون پرده برافتد نه تو مانی و نه من» تبدیل کنی به صورت ثقیلی مثل: «این مایه یقین دان که چو در می‌نگری/ یک هفتۀ دیگر، نه تو مانی و نه من!» و نظایر آن. به این افراد دلسوز باید گفت که در پژوهش‌هایی از این دست، زیبایی در اصالت است؛ نه اصالت با زیبایی. ما نمی‌توانیم ذوق و سلیقۀ خود را که محصول تحول زبان و تغییر مبانی زیبایی‌شناسی و اقتضائات فرهنگی زمانۀ ماست، بر طرز بیان شاعری اندیشه‌مند متعلق به ۹۰۰ سال پیش، سوار کنیم... ص13

▪️#رباعیات_خیام_و_خیامانه‌های_پارسی
#سیدعلی_میرافضلی، #نشر_سخن، ۵۴۲ صفحه، قطع وزیری، جلد سخت، چاپ اول۱۳۹۹، قیمت: ۱۳۵هزارتومان

*این مطلب در نشریه خیام‌نامه شماره ۴۸۵ به چاپ رسیده است.

t.me/klidarnews / www.klidar.ir / instagram.com/instaklidar



دیدگاه های شما